Willem Boogman

composer




words

Exsilio–

duration

27 minutes

scoring

Reciting voice

Choir:
4S 4A 2T 2B

Ensemble:
fl ob cl bcl bn tsax
dtp ctp ttrbne btrbne
2vl vla vc cb

Two conductors (ad lib.)

commissioned by

Asko Ensemble and Asko Kamerkoor

dedicated to

Chris Bremmers and Dolph van Schijndel

premiere

December 18, 1993
Nederlandse Muziekdagen
Utrecht, Vredenburg

Charlotte Riedijk - reciting voice
Asko Ensemble, Asko Kamerkoor
Mark Foster & Jos Leussink - conductors

CD

›Music + Practise‹ Donemus CV 57 (1996)



cd is available from the composer

La Disciplina dei Sentimenti

for female reciting voice, double choir, ensemble and soundprojection
(1981-1989)

buy the score

contents

La Disciplina dei sentimenti consists of seven episodes, and an addendum that occurs during the epilogue. The episodes follow each other without a break.

1. Prologo
2. Episodio [Canto]
3. Episodio [Epiphanie]
4. Episodio [Ophélie]
5. Episodio [Daphne]
6. Episodio [Electre]
7. Epilogo

audio

1. Prologo
00:00
/
00:00
2. Episodio [Canto]
00:00
/
00:00
3. Episodio [Epiphanie]
00:00
/
00:00
4. Episodio [Ophélie]
00:00
/
00:00
5. Episodio [Daphne]
00:00
/
00:00
6. Episodio [Electre]
00:00
/
00:00
7. Epilogo
00:00
/
00:00
La Disciplina dei Sentimenti - first performance by Charlotte Riedijk reciter, Asko Kamerkoor & Asko Ensemble, Mark Foster - conductor & Jos Leussink - assistent conductor;
Utrecht (Vredenburg), December 18, 1993. Live recorded by NOS-radio

program notes

in preparation

toelichting

De oorsprong van La Disciplina dei sentimenti ligt in de jaren 1980-1983. Ik nam toen deel aan het Werkplaatsproject van het Asko Ensemble: een samenwerkingsverband van instrumentalisten en componisten. Het was mijn leerschool als componist. De nauwe betrokkenheid bij de muziekpraktijk en de speculatie over muziek gaven mij in die jaren eindelijk het gereedschap en de vaardigheid waarmee ik als componist vooruit kon. In 1981 stelde de dichter Exsilio– op mijn verzoek een tekst samen uit fragmenten van zijn onvoltooid gebleven La Disciplina dei sentimenti (1979-1980). Deze nieuwe tekst diende als uitgangspunt voor de compositie die ik schreef voor het Asko Ensemble en het Asko Kamerkoor.

De tekst wordt eerder door een zekere kracht bij elkaar gehouden dan door een verzonnen plot. Dat is ook in de muziek het geval. Compositorisch uitgangspunt was dat de muziek voortgaat en niet terugkeert naar een vorig punt of uitkomt op een te verwachten punt. Om deze progressie in de muzikale dramatiek te krijgen was het nodig te werken met uiterst gedifferentieerde muzikale elementen.
Men komt mijns inziens niet toe aan een werkelijke omgang met deze elementen wanneer zij worden ondergebracht in een systeem of methode waar zij vroeg of laat hun muzikale kracht verliezen. Ik wil de elementen vrijer en meer zichzelf laten zijn dan in de dodekafonie of serialisme het geval is geweest. En wel dusdanig dat het mogelijk wordt dat elk gemobiliseerd element op ieder moment de voortgang van de muziek draagt en stuurt. Soms laat ik die elementaire wereld op zichzelf horen: korte, neutrale klankimpulsen cirkelen rond in de ruimte als een klankgolf. Door bijvoorbeeld deze impulsen te versnellen kunnen zij zich groeperen tot grotere muzikale eenheden of momenten. Via deze momenten waarin de voortgang even stopt en wacht, vertakt de muziek zich en kan zij opnieuw alle kanten opgaan.
En toch is het spoor dat in La Disciplina dei sentimenti wordt getrokken allerminst willekeurig; het is als het volgen van een onduidelijk pad in het hooggebergte: al lopend blijft het onzeker of dit wel het goede pad is. Achteraf blijkt altijd dat er maar één mogelijke, ›vanzelfsprekende‹ route is geweest.
Onzeker dit zekere spoor te gaan is wellicht het thema van dit werk waarin chaos en noodlot, epifanie en een ›vuurloos‹ inferno een geduldig wachten noodzakelijk maken.

(1993/2006)

scoring

Choir: 4 Sopranos, 4 Altos, 2 Tenors, 2 Basses;
Ensemble: Flute (also Piccolo), Oboe, Clarinet in B-flat (also Clarinet in E-flat), Bass Clarinet in B-flat, Bassoon, Tenorsax, Trumpet in D, Trumpet in C, Tenor Trombone, Bass Trombone, 2 Violins, Viola, Violoncello, Contrabass

setup

It is suggested that the occasional two independent tempi necessitate an assistent conductor to perform those passages accurately.
The reciter takes her place behind the ensemble on a higher platform.
The choirs stand behind the members of the ensemble.
The placement must be as wide as possible in connection with the rotation of the sound.

sound direction

pdf click here to open the Preface of the score with more details about the sound direction

All performers are connected via their own microphones and the mixer console to the circuit of loudspeakers which are positioned around and high above the audience. The use of the loudspeakers is not so much to amplify the singers, instruments and reciter, but primarily to project their sound across a greater distance in the acoustical space. The positions for the musicians and their sound projection via loudspeakers were chosen so that the sound movement would be audible. The sound moves via four trajectories through the two choirs and instruments: rotation of singers only; rotation of instruments only; rotation of higher-pitched sounds; rotation of lower-pitched sounds.

The rotation and location of sound in the loudspeakers represent a considerable enlargement of what happens on stage. At least two rings of (four) loudspeakers are necessary:

1. a low ring to project the sound of the instruments and singers which take part in the lower-pitched sound rotation and location (loudspeakers: I, II, III, IV);
2. a high ring to project the sound of the instruments and singers which take part of the higher-pitched sound rotation and location (loudspeakers: V, VI, VII, VIII).


The ideal concert hall would make it possible to project one ring below, the other high above the audience...